Course 0 · บทที่ 06/10 · Interactive guide

AI รอบตัวเราที่ไม่ใช่ ChatGPT

AI จำนวนมากไม่ได้คุยกับเรา แต่มันคอยจัดอันดับ จำแนก และคาดการณ์อยู่หลังปุ่มที่เราใช้ทุกวัน

บทเรียน
06 / 10
เวลา
ประมาณ 8 นาที
ระดับ
เริ่มต้น · 0/5
วิชาก่อนหน้า
บทที่ 05 · AI เรียนจากตัวอย่างยังไง

01 · เริ่มจากสิ่งใกล้ตัว

AI ไม่จำเป็นต้องมีช่องแชต

เวลาแอปแผนที่บอกว่าจะถึงกี่โมง กล่องอีเมลแยกจดหมายขยะ หรือกล้องช่วยหาใบหน้า ระบบกำลังมองหารูปแบบจากสัญญาณจำนวนมาก แล้วให้ผลลัพธ์ที่เป็นประโยชน์กับงานนั้น

นึกถึงพนักงานคัดจดหมายเขาดูผู้ส่ง คำบนซอง และลักษณะเดิมที่เคยพบเพื่อแยกกอง ระบบ AI ก็ใช้ “สัญญาณ” เพื่อจัดประเภทหรือจัดลำดับ แต่ไม่ได้เข้าใจจดหมายเหมือนคน
แผนที่

คาดการณ์เวลาเดินทาง

ใช้ระยะทาง ความเร็วบนถนน ช่วงเวลา และเหตุการณ์ที่ตรวจพบ เพื่อประมาณ ETA

กล่องอีเมล

กรองสแปม

ใช้รูปแบบข้อความ ผู้ส่ง และประวัติการรายงาน เพื่อประมาณว่าอีเมลควรอยู่กล่องไหน

02 · ลองสำรวจ

จากสัญญาณ ไปสู่สิ่งที่ระบบคาดการณ์

เลือกสถานการณ์ แล้วสังเกตสามอย่าง: ระบบรับสัญญาณอะไร ให้ผลลัพธ์อะไร และเหมาะกับกฎ, ML หรือการผสมทั้งสองแบบ

ผสมกฎ + ML

เวลาเดินทางโดยประมาณ

สัญญาณ
ตำแหน่ง ระยะทาง ความเร็วบนถนน และช่วงเวลา
ผลที่คาดการณ์
เวลาไปถึงและเส้นทางที่น่าจะเร็วกว่า
ทำไมใช้แบบนี้
กฎช่วยเรื่องถนนปิดและข้อห้าม ส่วน ML ช่วยประมาณเวลาจากรูปแบบการเดินทางเดิม

ปุ่มทั้งหมดใช้ Tab และ Enter/Space ได้ ผลลัพธ์เปลี่ยนจริงในกรอบด้านขวา

03 · อย่าเรียกทุกอย่างว่า AI

ระบบอัตโนมัติธรรมดาก็มีประโยชน์

กฎ

ถ้าเกิด X ให้ทำ Y

ตั้งนาฬิกาให้เปิดไฟ 18:00 น. ทำตามเงื่อนไขที่คนเขียนไว้ ไม่ต้องเรียนจากตัวอย่าง

ML

หารูปแบบจากตัวอย่าง

จัดกลุ่มรูปที่น่าจะมีคนเดียวกันจากลักษณะภาพ ผลลัพธ์เป็นการคาดการณ์และอาจผิดได้

ผสม

ใช้จุดแข็งของทั้งคู่

ระบบแจ้งธุรกรรมอาจใช้ ML หาความผิดปกติ แล้วใช้กฎกำหนดวงเงินหรือขั้นตอนยืนยัน

คำถามสั้น ๆ: ถ้าโจทย์เขียนเป็นกฎชัดเจนและต้องได้ผลเหมือนเดิมทุกครั้ง โปรแกรมธรรมดามักง่ายกว่า ตรวจสอบได้ง่ายกว่า และเหมาะกว่า AI

04 · ชั้นที่ลึกขึ้น

งานต่างกัน ใช้คำเรียกต่างกัน

Rankingจัดลำดับสิ่งที่น่าจะเกี่ยวข้อง เช่น ผลค้นหาหรือรายการแนะนำ
Classificationเลือกหมวด เช่น สแปม/ไม่ใช่สแปม หรือชนิดวัตถุในภาพ
Anomaly detectionหาสิ่งที่ต่างจากรูปแบบปกติ เช่น ธุรกรรมที่ควรตรวจเพิ่ม
Computer visionประมวลผลสัญญาณจากภาพหรือวิดีโอ เช่น ช่วยจัดกลุ่มรูป
Speech recognitionเปลี่ยนสัญญาณเสียงเป็นคำ เพื่อพิมพ์ตามเสียงหรือทำคำบรรยาย
Inferenceช่วงที่โมเดลที่ฝึกแล้วรับข้อมูลใหม่และสร้างคำทำนาย

ข้อแลกเปลี่ยน: การคาดการณ์ที่สะดวกอาจใช้ข้อมูลส่วนบุคคลและอาจเสื่อมเมื่อพฤติกรรมเปลี่ยน ผู้สร้างจึงต้องเลือกข้อมูลเท่าที่จำเป็น ทดสอบกลุ่มผู้ใช้ที่หลากหลาย และเปิดทางให้คนแก้ผลลัพธ์ได้

05 · จำสามเรื่องนี้

มอง AI รอบตัวให้ออก

  1. 1

    มองหาสัญญาณและผลลัพธ์ ระบบรับอะไร แล้วกำลังจัดอันดับ จำแนก หรือคาดการณ์อะไร

  2. 2

    AI ไม่เท่ากับระบบอัตโนมัติทุกชนิด งานที่มีกฎชัดอาจไม่ต้องใช้ ML เลย

  3. 3

    ของจริงมักเป็นระบบผสม ML ช่วยประเมิน ส่วนกฎและคนช่วยกำหนดขอบเขตและตรวจกรณีสำคัญ

06 · เช็กความเข้าใจ

ตอบให้ครบ 3 ข้อ

1. แอปแผนที่ประมาณเวลาไปถึง ระบบกำลังทำอะไรเป็นหลัก?

2. ตั้งให้ไฟเปิดเวลา 18:00 น. ทุกวัน จำเป็นต้องใช้ AI ไหม?

3. ทำไมระบบตรวจธุรกรรมจึงมักผสม ML กับกฎ?